Karangan hafalan menjawab satu soalan sahaja. Kemahiran yang dapat dibawa ke soalan lain ialah membaca apa yang diminta soalan baharu dan menentukan bahagian persediaan anda yang sesuai.
Halaman ini sebahagian daripada panduan Bahasa Melayu SPM. Pelajaran yang mengajar langkah membaca itu ialah mengenal pasti kehendak soalan sebelum menulis.
Apa yang biasa dikatakan pelajar?
“Saya sudah hafal satu karangan tentang kebersihan, tetapi soalannya lain.” Atau: “Tajuknya hampir sama, jadi saya tulis sahaja.”
Satu tajuk, dua karangan berbeza
Andaikan karangan hafalan bertajuk “Kepentingan menjaga kebersihan persekitaran”. Ia bermula dengan sebab kebersihan penting, menyenaraikan faedah dan berakhir dengan nasihat. Sekarang bandingkan dua soalan rekaan pada tajuk yang sama.
| Soalan | Yang diminta | Adakah karangan hafalan sesuai? |
|---|---|---|
| Jelaskan kepentingan menjaga kebersihan persekitaran dalam kalangan jiran. | Faedah kebersihan bagi kejiranan | Sebahagian besarnya, jika contoh berkaitan kejiranan |
| Cadangkan langkah-langkah untuk menggalakkan penduduk taman perumahan membuang sampah dengan betul. | Tindakan yang boleh diambil oleh penduduk atau pihak pengurusan | Tidak. Faedah yang dihafal tidak menjawab “langkah-langkah” |
Karangan yang menyenaraikan faedah bagi soalan kedua tersasar. Ia mempunyai tajuk yang betul tetapi isi yang salah. Pemeriksa membaca perkataan tugas “cadangkan” dan menjangka cadangan, setiap satu dengan sebab.
Kekal, ubah, buang
Gunakan rutin ini apabila karangan hafalan hampir sesuai.
- Kekal hanya bahagian yang melakukan apa yang diminta soalan baharu, seperti contoh yang tepat atau ayat peralihan.
- Ubah isi yang hampir betul tetapi menyasarkan perkara yang salah. Tulis semula isi supaya menjawab perkataan tugas yang baharu.
- Buang segala yang milik soalan lama, walaupun anda menyukai ayat itu.
Bagi soalan kedua di atas, anda mungkin mengekalkan satu contoh tentang tong kitar semula di hadapan blok pangsapuri, mengubah isi tentang “faedah” menjadi “pihak pengurusan boleh menyediakan tong berasingan”, dan membuang perenggan nasihat umum.
Rutin ini mengambil masa kira-kira lima minit pada awal peperiksaan. Rancangan yang bermula daripada soalan lebih bernilai daripada karangan panjang yang diingat semula.
Apa yang boleh saya buat sendiri?
- Ambil mana-mana karangan hafalan dan tulis tiga soalan berbeza pada tajuk yang sama. Bagi setiap soalan, tandakan perenggan yang masih sesuai.
- Berlatih mengenal pasti perkataan tugas dan pihak yang disebut sebelum menulis satu baris pun. Pembina rancangan karangan BM (Bahasa Inggeris) mengikut urutan itu.
- Selepas setiap karangan latihan, semak setiap perenggan berdasarkan soalan dengan menyemak sama ada setiap perenggan menjawab soalan.
Bila tuisyen satu lawan satu boleh membantu?
Jika anda tetap kembali kepada perenggan hafalan walaupun sudah berlatih rutin ini, puncanya mungkin takut memulakan daripada kosong. Guru yang memberi soalan yang belum dilihat dan memerhati anda merancang dapat membantu anda membina keyakinan untuk bermula dengan segar.
Kelas percubaan sejam (dari RM50) sesuai untuk tujuan ini jika anda membawa satu karangan hafalan dan dua soalan berbeza pada tajuknya. Ketahui lebih lanjut di tuisyen Bahasa Melayu SPM dalam talian satu lawan satu.