Membandingkan dua sumber bermaksud menunjukkan bagaimana keduanya berkait pada ciri yang sama. Kemahirannya ialah meletakkan kedua-dua teks bersebelahan dan menjawab isi demi isi, dan bukan merumus satu teks kemudian yang satu lagi.
Pelajaran ini sebahagian daripada kefahaman am. Ia menyusul membuat inferens yang disokong, dan langkah seterusnya ialah membina jawapan KBAT yang relevan.
Bagaimana saya membandingkan dua teks?
Pilih ciri untuk dibandingkan, kemudian isi jadual dengan nota ringkas bagi setiap teks. Soalan biasanya memberitahu ciri yang penting.
Ciri yang baik ialah idea utama, tujuan, bukti yang digunakan, khalayak dan nada.
Contoh kerja: dua teks tentang harga kantin
Berikut dua teks asli tentang kenaikan harga di kantin sekolah.
Teks A (pemberitahuan kantin): Mulai hari Isnin, harga nasi lemak dinaikkan daripada RM1.50 kepada RM2.00 kerana harga bahan mentah telah meningkat.
Teks B (surat pembaca): Kenaikan harga nasi lemak itu membebankan pelajar yang hanya membawa RM5 sehari. Pihak kantin patut mencari jalan lain sebelum menaikkan harga.
Isi jadual.
| Ciri | Teks A | Teks B |
|---|---|---|
| Idea utama | Harga nasi lemak naik | Kenaikan harga membebankan pelajar |
| Tujuan | Memaklumkan perubahan | Membantah dan mencadangkan |
| Bukti atau sebab | Harga bahan mentah meningkat | Wang saku pelajar terhad |
| Nada | Rasmi, neutral | Tegas, prihatin |
Ayat perbandingan yang dibina daripada jadual:
Kedua-dua teks membincangkan kenaikan harga nasi lemak di kantin. Walau bagaimanapun, Teks A memaklumkan kenaikan itu dengan sebab kos bahan, manakala Teks B membantahnya dengan alasan wang saku pelajar yang terhad.
Ayat pertama menyatakan persamaan. Ayat kedua menyatakan perbezaan tujuan dan disokong oleh perkataan daripada teks.
Kesilapan: dua rumusan
Jawapan yang lemah menulis: Teks A memaklumkan harga naik. Teks B membantah kenaikan harga. Setiap ayat betul, tetapi pembaca terpaksa membuat perbandingan sendiri.
Pembetulannya ialah menggunakan kata penghubung yang menyambung kedua-dua teks dalam satu ayat: manakala, walau bagaimanapun, kedua-duanya dan berbeza dengan. Kata-kata ini memaksa anda membandingkan.
Isi setiap baris untuk kedua-dua teks
Isi setiap baris untuk kedua-dua teks, walaupun satu teks tidak menyebutnya. “Tiada” ialah jawapan yang berguna, kerana ia menunjukkan satu teks bercakap tentang kos manakala satu lagi tentang kesan kepada pelajar.
Pembina rancangan karangan BM (Bahasa Inggeris) mempunyai susun atur dua lajur yang boleh anda guna semula bagi jadual ini.
Semakan kendiri
Bandingkan dua teks pendek ini dari segi tujuan dan nada.
Teks 1: Pusat sumber akan dibuka sehingga pukul 5.30 petang mulai minggu depan. Teks 2: Kami dengan gembira memaklumkan bahawa pusat sumber kini dibuka lebih lama. Pelajar digalakkan menggunakan masa tambahan itu untuk mengulang kaji.
Jawapan
Kedua-dua teks memberitahu bahawa pusat sumber dibuka lebih lama. Teks 1 menyatakan perubahan secara ringkas dan neutral, manakala Teks 2 menyambutnya dengan gembira dan menggalakkan pelajar menggunakan masa itu, maka nadanya lebih mesra dan memujuk.
Tujuan: Teks 1 memaklumkan. Teks 2 memaklumkan dan juga mengajak pelajar bertindak. Jawapan menamakan isi yang sama, kemudian perbezaan nada dengan bukti (“dengan gembira”, “digalakkan”).
Langkah seterusnya
Teruskan dengan membina jawapan KBAT yang relevan daripada teks, kemudian cuba set latihan kefahaman am.
Catat kesilapan anda dalam log kesilapan. Jika anda mahu guru menyemak jawapan perbandingan anda, lihat tuisyen Bahasa Melayu SPM satu lawan satu dalam talian.