Fakta sejarah boleh disemak dalam sumber zaman itu, manakala pendapat semasa ialah apa yang seseorang mahu hari ini. Jawapan SPM mendapat markah untuk fakta dan pertimbangan yang dibina atasnya, bukan untuk pendapat.
Ini pelajaran terakhir dalam bab pilihan raya dan perwakilan dalam sejarah. Ia menjaga tiga kemahiran terdahulu daripada satu kesilapan: menulis apa yang terasa betul pada hari ini.
Fakta, pertimbangan atau pendapat?
Letakkan setiap pernyataan dalam salah satu daripada tiga kumpulan.
- Fakta: boleh disemak dalam sumber. “Pada 1955, 52 daripada 98 kerusi dalam majlis perundangan dipilih 1.”
- Pertimbangan: kesimpulan yang disokong fakta. “Perwakilan pada 1955 masih terhad.”
- Pendapat: pandangan tentang apa yang sepatutnya, tanpa bukti zaman itu. “Ia tidak adil dan semua penduduk sepatutnya dibenarkan mengundi.”
Pertimbangan boleh ada dalam jawapan apabila ia bersandar pada fakta. Pendapat patut dibuang.
Contoh dikerjakan dengan petikan latihan
Petikan latihan berikut sengaja mencampurkan fakta sebenar tentang 1955 dengan pendapat moden. Fakta di dalamnya benar 1, tetapi petikan itu bukan daripada dokumen sejarah.
“Hanya 52 daripada 98 kerusi dipilih pada 1955. Ini jelas tidak adil, dan semua penduduk sepatutnya dibenarkan mengundi. Sebahagian ahli majlis dilantik, bukan dipilih.”
Soalan: Tulis apa yang ditunjukkan petikan tentang perwakilan, dengan hanya menggunakan apa yang boleh disokong oleh seorang ahli sejarah.
- “Hanya 52 daripada 98 kerusi dipilih pada 1955” ialah fakta. Kekalkan.
- “Ini jelas tidak adil” ialah pendapat. Buang atau tulis semula.
- “Semua penduduk sepatutnya dibenarkan mengundi” ialah pendapat. Buang.
- “Sebahagian ahli majlis dilantik, bukan dipilih” ialah fakta. Kekalkan.
Tulis semula: “Hanya 52 daripada 98 kerusi dipilih, maka perwakilan masih terhad. Sebahagian ahli majlis dilantik, yang menunjukkan pengundi tidak memilih semua wakil.”
Perkataan “terhad” ialah pertimbangan, dan dua fakta menyokongnya.
Kesilapan yang menyebabkan markah hilang
Kesilapan lazim ialah menambah pandangan moden seolah-olah ia bukti: “Sistem itu tidak adil kerana semua orang patut sama rata.” Pemeriksa bertanya di mana bukti zaman itu.
| Ayat | Jenis | Dalam jawapan? |
|---|---|---|
| “Hanya 52 daripada 98 kerusi dipilih pada 1955” | Fakta | Ya |
| “Itu salah” | Pendapat | Tidak |
| “Perwakilan terhad kerana sebahagian ahli majlis dilantik” | Pertimbangan dengan bukti | Ya |
Pembetulannya: gantikan “salah” atau “tidak adil” dengan huraian tentang apa yang terhad dan siapa yang terkesan.
Ujian untuk setiap ayat
- Bolehkah saya menunjuk satu baris dalam sumber untuk ini? Jika ya, ia fakta.
- Adakah ia lahir daripada fakta yang sudah saya tulis? Jika ya, ia pertimbangan.
- Adakah ia menggunakan “sepatutnya” atau “tidak adil” tanpa sokongan? Jika ya, ia pendapat, maka buang atau tulis semula.
Catatan tentang ayat yang anda buang membantu anda mengenal kesilapan yang berulang. Log kesilapan dan semakan ralat kertas memberi tempat untuk merekodkannya.
Semak sendiri
Asingkan yang berikut, kemudian tulis semula yang ketiga: (a) “Pada 1955, 52 kerusi majlis perundangan dipilih.” (b) “Perwakilan pada masa itu masih terhad.” (c) “Amat buruk bahawa sebahagian ahli majlis dilantik.”
Jawapan
(a) ialah fakta. (b) ialah pertimbangan, yang boleh diterima jika fakta menyokongnya. (c) ialah pendapat.
Tulis semula (c): “Sebahagian ahli majlis dilantik, maka tidak semua wakil dipilih oleh pengundi.” Ayat ini menyampaikan kebimbangan yang sama, tetapi sebagai fakta tentang siapa yang tidak dipilih.
Apa yang perlu dipelajari seterusnya?
Uji seluruh kluster dengan set latihan pilihan raya dan perwakilan dalam sejarah. Untuk panduan lanjut tentang penggunaan bukti, baca menggunakan bukti dalam jawapan KBAT.
Jika anda mahu seorang guru mengasingkan ayat anda bersama anda, lihat tuisyen Sejarah SPM dalam talian satu lawan satu.