Jenis kedaulatan ialah bentuk kuasa, seperti kawalan dalam wilayah atau kebebasan daripada kawalan luar. Ciri ialah sifat kuasa itu, seperti tertinggi atau berkekalan.
Ini pelajaran pertama dalam bahagian kedaulatan. Gunakan jenis dan ciri yang dinamakan dalam buku teks anda. Pelajaran ini membantu anda mengasingkan dan menerangkannya.
Bagaimana anda membezakan jenis daripada ciri?
Tanya satu soalan ringkas tentang setiap isi. Adakah ia menjawab “yang mana?” atau “bagaimana sifatnya?”
- Jika ia menamakan satu bentuk kuasa, ia ialah jenis.
- Jika ia menamakan sifat yang ada pada mana-mana kedaulatan, ia ialah ciri.
Tulis kedua-duanya dalam lajur berasingan dalam nota anda, dengan tajuk yang berbeza.
Jadual pengelasan
| Isi | Soalan yang dijawab | Kelaskan sebagai |
|---|---|---|
| Kuasa membuat dan menguatkuasakan keputusan dalam wilayah | Yang mana? | Jenis |
| Bebas daripada kawalan kuasa luar | Yang mana? | Jenis |
| Tertinggi: tiada kuasa lebih tinggi dalam wilayah | Bagaimana sifatnya? | Ciri |
| Berkekalan: terus wujud walaupun kerajaan bertukar | Bagaimana sifatnya? | Ciri |
Kata-kata dalam jadual mengikut maksud umum kedaulatan. Semak labelnya berdasarkan senarai dalam buku teks anda sendiri.
Contoh kerja: negara rekaan
Negara Serindit ialah negara rekaan untuk latihan. Ia mempunyai badan perundangan dan mahkamah sendiri, dan tiada kuasa asing yang menentukan undang-undang yang diluluskan.
Jenis (dalaman): badan perundangan Serindit membuat undang-undang untuk penduduk dalam wilayahnya, dan mahkamahnya menguatkuasakannya. Ini ialah kuasa dalam wilayah.
Jenis (luaran): tiada kuasa asing mengarahkan keputusan Serindit. Ini ialah kebebasan daripada kawalan luar.
Ciri (tertinggi): tiada kuasa yang lebih tinggi daripada mahkamah Serindit dalam wilayahnya, maka keputusannya muktamad.
Ciri (berkekalan): apabila kerajaan baharu dipilih, kedaulatan negara itu berterusan kerana ia milik negara dan bukan milik satu kerajaan.
Setiap baris diberi label mengikut soalannya, jadi pembaca tidak perlu menduga sama ada anda mencampurkan jenis dengan ciri.
Jawapan bercampur dengan jawapan yang dikelaskan
| Jawapan | Apa yang dilakukannya |
|---|---|
| “Kedaulatan itu tertinggi dan berkuasa membuat undang-undang dan kekal.” | Mencampurkan sifat dan bentuk dalam satu ayat |
| “Kedaulatan mempunyai dua jenis, dalaman dan luaran. Ia juga tertinggi dan berkekalan.” | Memisahkan jenis daripada ciri |
Isi kedua-dua jawapan sama. Jawapan kedua lebih jelas kerana setiap kumpulan berada di bawah labelnya sendiri.
Kesilapan yang menghilangkan markah
Kesilapan lazim ialah memberi ciri apabila soalan meminta jenis, atau sebaliknya. Baca kata soalan: “jenis” mahukan bentuk, dan “ciri” mahukan sifat.
Kesilapan lain ialah menyenaraikan tanpa menerangkan. Tambah satu ayat pendek tentang maksud setiap isi, seperti dalam contoh Serindit.
Semak sendiri
Kelaskan isi tentang Serindit rekaan ini sebagai jenis atau ciri, dan beri sebab: (a) tiada mahkamah di atas mahkamah tertinggi Serindit, (b) Serindit bebas memilih dasar luarnya sendiri.
Jawapan
(a) Ciri (tertinggi), kerana ia menyatakan sifat kedaulatan: tiada kuasa lebih tinggi wujud dalam wilayah itu.
(b) Jenis (bebas daripada kawalan luar), kerana ia menamakan satu bentuk kuasa: bebas menentukan hubungan dengan negara lain.
Apa yang perlu dipelajari seterusnya
Teruskan dengan mengaitkan kedaulatan dengan institusi dan rakyat. Jika anda mahu kerangka yang lebih luas dahulu, baca hab Perlembagaan Persekutuan.
Untuk sokongan guru, lihat tuisyen Sejarah dalam talian satu lawan satu.