Untuk menilai dakwaan, nyatakan kriteria, uji dakwaan itu terhadap nombor yang diberi dan beri keputusan: disokong, separa disokong atau tidak disokong. Kemudian tambah satu had.
Pelajaran ini ialah yang terakhir dalam teknologi hijau SPM Sains. Ia menggunakan kemahiran jadual daripada membandingkan pilihan tenaga menggunakan data yang diberi.
Apa empat langkahnya?
- Salin dakwaan dan kriteria.
- Cari nombor yang berkaitan dengan dakwaan.
- Hitung kuantiti yang dimaksudkan oleh dakwaan.
- Beri keputusan dan namakan satu had.
Langkah ini sesuai untuk mana-mana produk dalam soalan, sama ada mentol, tong sampah atau sistem air.
Contoh kerja: label mentol
Contoh asli. Kotak mentol Y menyatakan dua perkara: “Jimat lebih 75% tenaga berbanding mentol lama 40 W” dan “Tahan 6 kali lebih lama”. Data yang diberi ada di bawah.
| Mentol | Kuasa (W) | Jangka hayat (jam) |
|---|---|---|
| Mentol lama | 40 | 1 000 |
| Mentol Y | 8 | 5 000 |
Dakwaan 1, tenaga. Tenaga dalam 1 000 jam: mentol lama 40 × 1 000 = 40 000 Wj = 40 kWj. Mentol Y: 8 × 1 000 = 8 000 Wj = 8 kWj.
Penjimatannya ialah 40 − 8 = 32 kWj. Sebagai peratus, 32 ÷ 40 × 100 = 80%. Oleh sebab 80% melebihi 75%, dakwaan itu disokong.
Dakwaan 2, jangka hayat. 5 000 ÷ 1 000 = 5 kali, bukan 6 kali. Dakwaan itu tidak disokong: mentol tahan 5 kali lebih lama, yang masih satu kelebihan besar tetapi bukan 6 kali seperti dinyatakan.
Tulis keputusan dengan lengkap
Jawapan penuh untuk dakwaan 1 berbunyi: “Dakwaan itu disokong. Mentol Y menggunakan 8 kWj dalam 1 000 jam berbanding 40 kWj, penjimatan 80%, iaitu lebih daripada 75%.”
Untuk produk secara keseluruhan, jawapan yang teliti menambah had: “Data tidak termasuk tenaga yang digunakan untuk membuat mentol, jadi dakwaan bahawa mentol lebih baik untuk alam sekitar secara keseluruhan belum diuji sepenuhnya.”
Kesilapan yang menghilangkan markah
Kesilapan biasa ialah bersetuju dengan label tanpa mengira. Seorang pelajar menulis “dakwaan itu benar kerana mentol LED itu hijau”, yang menggunakan pengetahuan am dan meninggalkan nombor.
| Langkah | Salah | Betul |
|---|---|---|
| Bukti | Mentol LED itu hijau | 8 kWj berbanding 40 kWj dalam 1 000 jam |
| Dakwaan 2 | Disokong, ia tahan lebih lama | Tidak disokong, 5 kali bukan 6 kali |
| Had | Tidak diberi | Tenaga pembuatan tiada dalam data |
Pembetulannya ialah mengira angka yang disebut dalam dakwaan, kemudian membandingkannya dengan hasil kiraan anda, bukan dengan tanggapan am.
Semak sendiri
Sebuah pemasang pili mendakwa: “Menjimatkan sekurang-kurangnya separuh air.” Sebelum dipasang, sebuah sinki menggunakan 12 liter seminit. Selepas dipasang, ia menggunakan 7 liter seminit. Nilai dakwaan itu.
Jawapan
Penjimatannya ialah 12 − 7 = 5 liter seminit. Sebagai peratus, 5 ÷ 12 × 100 = kira-kira 42%.
Separuh ialah 50%, jadi dakwaan itu tidak disokong: pemasang itu menjimatkan kira-kira 42%, satu penjimatan sebenar tetapi di bawah separuh. Satu had ialah kadar aliran mungkin berubah mengikut tekanan air di bangunan yang berlainan.
Apa yang patut dipelajari seterusnya?
Uji keempat-empat kemahiran dalam set latihan teknologi hijau. Untuk tabiat am menilai data, baca menilai dakwaan sains daripada set data yang diberi.
Makmal bukti graf dan perbandingan adil (Bahasa Inggeris) menyediakan jadual tambahan. Jika anda mahu guru menyemak keputusan anda, lihat tuisyen Sains dalam talian satu lawan satu.